Muhayyer makâmı özellikleri
Hüseyni makâmının inici şeklidir.
- Durak Perdesi: Dügah perdesidir.
- Dizisi: Yerinde Hüseyni beşlisine, hüseyni’de uşşak dörtlüsünün eklenmesi ile meydana gelmiştir.
- Donanım: Si koma bemolü ve Fa bakiye diyezi alır.
- Güçlüsü; bazı istisnâlar hariç, genellikle inici makamların güçlüsü tiz durak perdesidir. Muhayyer makâmında da birincil güçlü muhayyer perdesidir. İkinci olarak da hüseyni perdesi güçlü olarak kullanılır.
- Asma Karar Perdeleri: En önemli asma karar perdesi neva perdesidir. Bu perde üzerinde rast çeşnisi ile yeden perdesine inilerek asma karar yapılabilir. Neva ya biraz daha kuvvet verilerek tahir çeşnisi de yapılabilir. Hüseyni makâmında olduğu gibi degah ve çarigah perdeleri ile de asma karar yapılabilir. Çarigah perdesinde çarigah ve pençgah çeşnisi, segah perdesinde segah veya ferahnak gösterilebilir.
- Yeden’i: Rast (Sol) perdesidir.
Makâmın seyri
Tiz durak muhayyer civarından başlanır. Tizdeki uşşak dörtlüsünde ve tizdeki hüseyni beşlisinde gezinilip, muhayyerde yarım karar yapılır. Daha sonra pest perdelere inilerek hüseyni perdesinde asma karar gösterilir.
Neva, çarigah ve segah perdelerinde yapılan asma kararlar ile yukarıda verilen makamlara geçkiler yapılır. Bu çeşnilerden sonra, yedenli veya yedensiz dügah perdesinde Karar verilir. Yedensiz kararda, hafifçe çarigah gösterilerek de karar verilebilir.
Not: Bu makâmı hakkıyla icrâ ettikten sonra, yerinde buselik dizisi veya beşlisi ile karar verilirse, muhayyer buselik makâmı, yerinde kürdi ile karar verilirse, muhayyer kürdi makâmı yapılmış olur.