
Sitemdeki İlgili Eserler
Hayâtı
1908 yılında İstanbul’da dünyâya gelelen Necip Celal Andel, besteci ve keman sanatçısıdır.
Küçük yaşta ciddî bir göz rahatsızlığı geçirmiş ve tedâvi olmak için Almanya’ya gittiğinde, müziğe ilgisi artmıştır.
İstanbul’da ilk eğitmeni, Tâhir Sevenay’dır. Almanya’ya gittikten sonra, keman ve kompozisyon konularında Prof. Habermann’dan ders almış ve yeteneği sâyesinde kendini çok çabuk geliştirmiştir.
Fokstrot (dört tempolu bir dans) türünde ve sözleri Necdet Rüştü Efe‘ye âit olan Sarı Yapıncak ve Daktilo adlı eserler ilk besteleridir. 1928 yılında yaptığı, sözleri Necdet Rüştü Efe‘ye âit olan Ben de gönül çektim eskiden adlı bestesi, ilk Türk sözlü tango parçasıdır.
Bu bestesini, âşık olup ayrılmak zorunda kaldığı bir kız için bestelemişti. Bu bestesinden sonra ünü artan Necip Celal Andel’in, bu bestesini seslendiren Seyyan Oskay’da, bu parça sâyesinde üne kavuşmuştur.
Ünlü Alman aktris Evelin Hold’un, Kadıköy’de bulunan Hâle Sineması’nda Ben de gönül çektim eskiden tangosunu seslendirmesi, Necip Celal Andel’e ilham vermiş ve bunun üzerine yaptığı Özleyiş adlı bestesini ünlü aktrise ithâf etmiştir. Bu bestenin sözleri Bedri Noyan‘a âittir ve “Kemanımla ona bir ses verebilseydim eğer” mısrasıyla başlamaktadır.
Koro müziğine olan sevgisiyle çalışmalarının yönünü değiştirmiş ve önce “Özleyiş”i, ardından “Benim Şarkım”ı, sonra “Geçmiş Zaman”ı koro için dört sese düzenlemiştir. Bestelediği 11 konçertodan 8’inin isimleri: Ayrılık, Suna, Kimse Sevgimi Bilmez, Yıllar, Günler, Bir An İçin, Benim Şarkım ve Damla Damla’dır.
Kaydedilmemiş 2 tangosu daha bulunmaktadır. Suna adlı tango bestesini, dolmuşta karşılaştığı bir kız için yapmıştır. Bunların dışında, keman konçertosu, obua konçertosu, viyolensel konçertosu ve liedler bestelemiştir.
1948 yılında, Fenerbahçe marşı’nın bestesi ve güftesini yazmış, özleyiş eseri de dâhil olmak üzere, hemen tüm tangoları birçok avrupa radyolarında çalınıp yayınlanmıştır.
Necip Celal’in, son 3 tangosu hariç diğer tüm tangolarını, Seyyan Oskay plâğa okumuştur. 1931 – 1932 yıllarında Münir Nurettin Selçuk, “Ayrılık” isimli tangoyu plâğa kayıt etmiştir.
Geçmiş Zaman adlı tangonun sözlerini, “Geçmiş zaman olur ki, hayâli, cihâna değer” atasözünden esinlenerek yazmıştır. Yalnız koro için Yahya Kemal Beyatlı‘nın “Akşam Mûsikîsi” şiirini, dört ses üzerine bestelemiştir.
Arkadaşlarıyla berâber İstanbul Radyosu’nda “On Beş Günde Bir” isimli programda, “Benim Şarkım” tangosunu, dört sesli koro ile seslendirdiler ve ardından radyoda on beş dakikalık bir programda “Özleyiş”, “Benim Şarkım” ve “Geçmiş Zaman” tangolarını da gene koro ile söylediler.
Bu program, büyük ilgi topladı. Fransız bir müzisyene âit tangoya, Türkçe söz yazmış ve bu parçaya “Gel” ismini vermiştir. Opus 5 “Yalova” isimli moderato şarkısını, Mustafa Kemal Atatük‘ün ricâsı üzerine bestelemiştir. Opus 8 “Gençlik Marşı”nı da, Millî Türk Talebe Birliği’ne ithâf etmiştir.
Opus 9 “Kimse Sevgimi Bilmez” isimli tangosu, Alman orkestra şefi Bardabas von Geczy’ye, Opus 10 “Yıllar” isimli tangosuna ise, arkadaşı Fâzıl Sarper tarafından Fransızca söz yazılmış ve ünlü Fransız şarkıcısı Tino Rossi’ye adanmıştır.
Başta “Özleyiş” tangosu olmak üzere, bestecinin birçok tangoları Almanya ve Viyana’da ünlü orkestra ve solistler tarafından seslendirilmiştir.
Opus 11, “Günler” isimli tangosu, ünlü dans orkestra şefi Xavier Cugat’a, Opus 12, “Bir An İçin” isimli tangosu da ünlü şef Mantovani’ye ithâf edilmiştir.
Necip Celal Andel, 29 Aralık 1957 târihinde 50 yaşına gelmeden karaciğer kanserinden vefât etmiş ve eserlerinin tüm notaları, Şamlı İskender Kutmanî Mûsikî Alatı ve Nota Neşriyat Evi tarafından basılmıştır.
Bu değerli müzik insanını, ne yazık ki, genç kuşaklar tanımıyor. Allah rahmet eylesin.