
İsm-i celâl nedir? (Edebî)
“Allâh” lâfzına (Ağızdan çıkan söz, kelime) denir. Tekke müziği‘nde, “Kelime-i Tevhîd (lâ ilâhe illallah)’dan sonra, her tarikatın kendine özgü üslûbu ile, oturarak veya ayakta, “Allâh Allâh” diye zikretmeleri” hakkında kullanılan bir tâbirdir.
Burada bahis konusu olan İsm-i Celâl, makâm ve müzik eşliğinde okunan Allâh lafzı olduğundan, müzik eşliğinde söylenmeyen İsm-i Celâl, dinî müzik formları arasında zikredilmez.
Mevlevî ve Bektâşî tarîkatı dışındaki tarikatlarda, İsm-i Celâl zikrinde kullanılan makâm ve tarz ne ise, dervişler de bu üslûpta zikir yaparlar. Bu esnâda, zâkirler de tempoya uygun olarak ilâhîler okurlar ve zikri coştururlar.
Dr. Yavuz Demirtaş