Sitemdeki İlgili Eserler
Hayâtı
Asıl adı Ahmet Cemil olan, Şekerci Cemil Bey, 1867 yılında, İstanbul’da, Şehzâdebaşı’nda dünyâya geldi.
Babası, Şehzâdebaşı Câmîi Baş İmamı, Hasan Tâhir Efendi, annesi, Ayşe Sıdıka Hanımdır.
Üç erken kardeşten, ortancasıdır. Çocuk yaşta, hâfız olmuştur.
13 yaşında iken, babasını kaybeden Şekerci Cemil Bey, bedestende, bir antikacı yanında çalışmaya başlamıştır. Sonradan, esas mesleği olan şekerciliği seçerek, bir şekercinin yanında çalışmış, aynı zamanda, müzik tahsiline de devâm etmiştir.
İlk müzik hocası, Sultan Abdülmecid mabeyincisi, Udî Basri Bey’dir. İlk şekerci dükkanını, Fevriye çarşısında, Şehzâdebaşı Câmîi karşısında, çörekçi fırının yanına açmıştır. Bu arada, II. Abdülhamid’in kız kardeşi, Mediha Sultan’ın dairesine, imam olur. Böylece, 16 yaşında, hem şekerci dükkânı sâhibi, hem de imam olur.
Zamanın en ünlü hanendelerinden, Meşhur Enderûnî Kel Ali Bey’den ders alır ve bütün noksanlarını tamamlar. Fevziye Kıraathanesini kiralayarak, “Lütuf Paşalılar” adı altında, özel bir müzik kuruluşu kurar. Bu kuruluşta, müzik eğitim ve öğretimi yapılır.
Ali Gâlip Türkkan, Sîne Keman, Nuri Duyguner, Hüseyin Sâdettin Arel, Kemani Sadi Işılay, bu kuruluşta yetişmiş öğrencilerdir. Bu kuruluş üyelerinden bazıları; Kemani Tatyos Efendi, Darülaceze Muhasebecis,i Hafız İsmail Bey ve Besteci Şevki Bey‘dir.
Şekerci Cemil Bey, ud çalmadaki ustalığının yanında; kemençe ve rebâb çalmadaki ustalığı da, yabana atılır cinsten değildi.
Tarîkatı Bektaşiyeden, İmâm Nuri Efendinin kızı (aynı zamanda kânun öğrencisi), Fatma Aliye hanımla evlenmiştir. Bu evlilikten; 5’i erkek, 2’si kız olmak üzere 7 çocuğu olmuştur.
1898 yılında, Mediha Sultan’ın aracılığı ile, hânende ve sâzende muallimi olarak, Muzika-yı Hümâyun’a, Yüzbaşı rütbesi ile, girmiştir. Kısa sürede, bu kuruluşun başına geçmiştir.
Pâdişâh II. Abdülhamid, Cemil Bey’in, Beyazıt Câmîi’ne baş imam olmasını istemesine karşı, Sultanın kız kardeşi, Mediha Sultan, Şehzâdebaşı Câmiin de, baş imamlık görevini sürdürmüştür.
1911 yılında, emekli olan Şekerci Cemil Bey, 1912 yılında, Mısır Kralı Fuad’ın, dâvetlisi olarak, bütün varlığını İstanbul’da bırakarak, âilesi ile birlikte, Mısır’a gider. Kahire’de, şekerci dükkânı açar ve sayısız öğrenci yetiştirir. Mısırlılara, ilk kez, nota ile müzik eğitim ve öğretimi sunar. Bugün bile, konservatuvarlarında, bu bilgileri kullanmaktadırlar.
Bestekâr Şekerci Cemil Bey, günümüze; 3 peşrev, 3 saz semâîsi, 47 şarkı olmak üzere, 53 eser bırakmıştır.
16 Kâsım, 1928 târihinde, Kahire’de vefât etmiş ve Kahire Şehir Mezalığına defnedilmiştir.
1900 târihinde doğup, 1958 yılında vefât eden oğlu, Nurettin Cemil Sangan, kendisi gibi şekerci ve bestecidir.
Nurettin Cemil Bey’in, 1942 senesinde doğan oğlu, Ahmet Cemil Sangan da, dedesi ve babası gibi, besteci ve müzisyendir.
Dr. Müfid Ekdal